Çocuk gastroenterolojinin en sık karşılaştığı hastalıklar

Çocuk gastroenteroloji nedir?

Sindirim sistemi (Gastrointestinal sistem) ve karaciğer organına ait hastalıklar çocukluk yaş grubunda oldukça önemli bir yer tutmaktadır. Çocuk gastroenteroloji, tüm gastrointestinal kanal ve vücudumuzun fabrikası olan karaciğer hastalıklarının doğru tanı ve tedavisini sağlama, kronik hastaları uygun şekilde izleme, bu grup hastalıklarının tanı ve takip aşamalarında gerekli olan endoskopi ve biyopsi girişimlerini yapmaktadır. Sindirim sistemi; yemek borusu, mide, bağırsaklar, pankreas ve safra kesesinden oluşur. Bu organlarda oluşan tüm hastalıklarlar çocuk gastroenteroloji tarafından titizlikle incelenir.

Çocuk gastroenteroloji hastalıklarının en sık karşılaşılan belirtileri nelerdir?

• Kusma
• İshal veya kabızlık
• Karın ağrısı
• Sarılık
• İştahsızlık

Çocuklar doğdukları günden itibaren düzenli olarak hekim takibinde olmalıdır. Anne-babalar çocuklarında herhangi bir sorun gözlemlediklerinde erken teşhis için zaman kaybetmeden harekete geçmelidirler. Çocuk hekiminin değerlendirmesi ile erken evrede tanısı konulan hastalıkların çoğu kolaylıkla tedavi edilebilir. Tedavi planlamalarında hastalığın tanısına ve çocuğun durumuna göre hareket edilir, çocuk hekimleri çocuğun beslenmesine yönelik düzenlemelerin de takibindedir. Bazı vakalarda beslenme bozuklukları da hastalıklara neden olabileceğinden çocuğun doğru beslenme alışkanlığını kazanmış olması önemlidir. Doktorun gerekli gördüğü durumlarda çocuğa endoskopi de yapılabilir. 

Çocuklarda endoskopi işlemleri ağrılı mıdır?

Endoskopi işlemleri çocuklara özel olarak steril koşullarda planlanır. Anestezi hekimi tarafından uygulanan ilaçlar sayesinde çocuklar işlem sırasında ağrı veya acı duymazlar, uyku halinde olurlar. Çocuk hastalar birkaç saat içerisinde evlerine dönebilecek durumda hissederler. Endoskopi sonrasında da çocukları rahatsız edici hiçbir ağrı veya sızı olmaz. 

Çocuk gastroenterolojinin en sık karşılaştığı hastalıklar nelerdir?

Kabızlık

Çocuklarda kabızlıkla sık karşılaşılmaktadır. Belirtileri çoğunlukla karın ağrısı ve iştahsızlık şeklindedir. Bazı çocuklarda zorlanmadan kaynaklı hemoroid oluşumu da meydana gelebilir. Kabızlık tedavisinde hastalığın nedeni tespit edilerek sorunun ortadan kaldırılmasına odaklanılır.

Kabızlık çoğu zaman başka hastalıkların belirtisi olarak da görülebilir. Örneğin; tiroid bezinin az çalışması, kalsiyum düşüklüğü veya yüksekliği gibi hastalıklar sonucu da kabızlık oluşabilir. Tuvalet eğitimi dönemlerinde de kabızlıkla karşılaşılması nromaldir. Özellikle erken başlanılan tuvalet eğitimi çocuğun psikolojisini ve bedensel durumunu etkileyerek kabızlığa yol açabilir.

İshal

İshalde çocuklarda sık görülen hastalıklardandır. Çocukta bulunduğu yaşa göre normal kabul edilen dışkılama sayısı aşıldığında doktora başvurulmalıdır. Bazı durumlarda ishaller birkaç gün içerisinde sonlanabilir. Ancak tuz kaybı, yetersiz ve dengesiz beslenmeden dolayı oluşan ishaller bağışıklık sistemini zayıflatabilir. İshal durumu yaklaşık 2 haftayı bulduysa orta kulak iltihabı veya idrar yolu enfeksiyonu gibi hastalıklardan dolayı oluşmuş olabilir. Karın ağrısı, ateş ve gaz şikayetleri ishalin sıklıkla karşılaşılan belirtileridir. Bu belirtilerle karşılaşıldığında vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır, tedavi planlaması hastalığın nedeni tespit edilerek planlanır.

Reflü

Reflü, yiyecek ve içeceklerin midede neden olduğu asidin, yemek borusuna veya ağıza geri gelmesidir. Bu asit, bazen geri geldiği yoldaki bölgelerde de hasar oluşturabilir. Çocuklar yetişkinlerle karşılaştırıldığında daha sık beslendiklerinden reflünün çocuklarda sıklıkla görülmesi normaldir. Çocuğun büyüme gelişimindeki sorunlar, yemek öncesi veya sonrasındaki huzursuzluk, yemek yerken acı hissedilmesi, ağızda koku, horlama, ağız açık uyuma ve diş hastalıkları gibi belirtiler reflüye işaret edebilir. Her çocukta farklı belirtilerle oluşan reflü hastalığında doğru teşhis ve tedavi için hekim kontrolü önemlidir.

Sarılık

Yenidoğan bebeklerde sarılık sıklıkla görülür. Bebeklerde doğduğu andan 1 aylık olana kadar rastlanılan yenidoğan sarılığı çoğu zaman doğal bir durumdur, herhangi bir hastalığa neden olmaz. Karaciğer veya kan hastalıkları kaynaklı sarılık ve 2 haftadan uzun süren sarılık çocuk hekiminin gerekli gördüğü tetkiklerle değerlendirilmelidir. Karaciğer kaynaklı sarılığın engellenmesi için bebeğiniz doğar doğmaz hepatit A ve B aşı yaptırılmalıdır. 

Çölyak hastalığı

Çölyak hastalığı, glutenli yiyecekler yenildiğinde bağışıklık sisteminin ince bağırsağa zarar vermesidir. Çoğunlukla kalıtımsal nedenlerle görülen çölyak hastalığı, doğum, gebelik, stres ve enfeksiyonlara bağlı olarak da oluşabilir. Anne sütü ile beslenmiş olan çocuklarda görülme sıklığı daha azdır. Çölyak hastalığının başlıca belirtileri ishal, kilo kaybı, kansızlık, karın ağrısı ve diş çürükleridir. Tanıda; kanda glutene karşı antikor seviyesine bakılır, doktorun gerekli görmesi halinde ince bağırsak biyopsisi istenebilir.