Çocuklarda iştahsızlık nedenleri nelerdir?

Çocuklarda iştahsızlık sorunu anne ve babaların sıklıkla karşılaştığı ve çözüm bulmakta zorlandığı sorunlardandır. Aileler çocuklarının az yediği için sağlıklı büyüyemeyeceğinden, gelişimlerinin olumsuz etkileneceğinden endişe ederler. Ancak çocuğun az yemesi, yiyecek seçmesi veya zayıf olması onun sağlıksız olduğu anlamına gelmez. Bazı hastalıkların çocuklarda iştahsızlığa neden olduğu görülür, fakat bu sonuca varmadan önce mutlaka doktor kontrolünde detaylı bir araştırma yapılması gerekir.

Hastanemizde, çocuklarımızda görülen iştahsızlık sorunu uzman çocuk hekimlerimiz denetiminde değerlendirilerek gerekli tedavi yöntemleri sunulmaktadır.

Anne-babalar çoğunlukla aşağıdaki sebeplerle çocuklarının iştahsız olduğunu düşünürler:

• Az yiyordur.
• Yemek seçiyordur.
• Yemeğini kendisi yemek istemiyordur.
• Yemek yemeyi reddediyordur.

Bu davranışlar pek çok çocukta görülmekle beraber hepsinde büyüme geriliği oluştuğu söylenemez. Değerlendirme sonucu çocuğun büyüme sürecinin normal ilerlediği ve hiçbir besin eksikliğinin görülmediği anlaşılıyorsa bu durumda çocuğun normal bir iştahta olduğu ortaya çıkar. Ancak kötü beslenme sonucu çocuğun gelişimini etkileyecek derecede kilo kaybı olmuşsa iştahsızlıktan söz edilebilir. Bu çocuklarda yeme bozukluğu oluştuğundan beslenmeyi reddetmenin yanı sıra kusma da sıklıkla görülür. Çocuğun günden güne kilo kaybetmesi gelişim sürecini olumsuz etkileyecek, ilerleyen yaşlarda bilişsel ve davranışsal ciddi sorunların ortaya çıkmasına neden olacaktır.

Çocuklarda iştahsızlığın nedenleri

İştahsızlık, başka hastalıklardan kaynaklı olabileceği gibi yeme bozukluğu sebebiyle de görülebilir. Gerekli önlemler alınarak tedavi planlamasının erken süreçte başlatılması önemlidir.

• Çocuğunuzun beslenme zamanı ve yiyecek miktarının uygunsuzluğu iştahını etkileyecektir.
• Besin alerjisi söz konusuysa çocuğunuz yemek seçebilir, tepkisini kusma ile gösterebilir.
• Yutma güçlüğü rahatsızlığı yetersiz beslenmeye sebep olmuş olabilir. Çocuğunuzda beslenme esnasında huzursuzluk, morarma ve yutamama durumlarını gözlemliyorsanız mutlaka hekime başvurmalısınız.
• Akciğer, kalp hastalıkları veya metabolik sağlık sorunları iştahsızlığa neden olmuş olabilir.
• Bebeğinizdeki iştahsızlık sorunu davranışsal kaynaklı olabilir. Anne-bebek arasındaki bağ bu süreçte etkilidir. Yapılan incelemelerde organik bir sebep bulunamıyorsa buna rağmen beslenme sorunları gözlemleniyorsa davranışsal yeme bozukluğu söz konusudur.
• Bebeğinizin katı gıdaya geçiş süreci doktor denetiminde sürdürülmediyse, ağızdan beslenme geciktiyse veya olması gerekenden erken başlatılmaya çalışıldıysa iştahsızlık olabilir.
• Uzun süreli tüp, ilaç veya serumla beslenmek zorunda kalan bebeğin ağızdan beslenmeye tepki göstermesi sık rastlanılır.
• Beslenme sırasında ilk denemelerde yutmada başarısız olan bebek yerleşik korkudan dolayı psikolojik olarak beslenmeyi reddediyor olabilir.

Çocuğunuza karşı zorlayıcı olmayın!

Çocuğunuza beslenme alışkanlığı kazandırırken zorlayıcı bir yaklaşımla aşırı kontrolcü ve uyarıcı bir şekilde yaklaşmayın. Ceza yöntemini uygulamayın, çocuğunuzun verdiğiniz besinlere verdiği tepkileri iyi gözlemleyin. Çocuğunuza sevgi ve sabırla yaklaşın, sinirli bir şekilde tepki vermeniz çocuğunuzun güven duygusunu zedeleyerek beslenme sürecini olumsuz etkileyecektir. Süreci yönetemediğiniz durumda mutlaka hekim desteğine başvurun.

İştahsızlığın Belirtileri:

• Kusma
• Öğürme
• Huzursuzluk
• Ağlama
• Uyuyamama
• Kilo kaybetme
• Yutma zorluğu

İştahsızlık tedavisi

Öncelikle hasta öyküsü dinlenir, detaylı fiziki muayene yapılır. Çocuğun gelişimi, kronik hastalık durumu ve reflü belirtileri değerlendirilir. Beslenme miktarı ve değeri, sıvı alımı, kalori, mineral ve vitamin hesaplaması yapılır. Bilgiler doğrultusunda tespit edilen yetersiz kilo alımı ve yaşla uyumsuz beslenme alışkanlığı beslenme sorunlarını gösterir. Yutma, emme, çiğneme ve solunum hareketlerindeki sorunlar da iştahsızlığa sebep olmuş olabilir, ağız ve dil hareketleri ve çene yapısı incelenir. Gerekli durumlarda endoskopik inceleme yapılabilir. Nörolojik inceleme; yutma sorunuyla bağlantılı sinir işlev bozukluklarını ortaya çıkarabilir. Besin alerjileri ve metabolik hastalıklar da sıklıkla beslenme bozukluğuna sebep olur. İştahsızlık tedavisinde; konuşma terapisti veya fizyoterapist desteği de alınması gerekebilir. Ailenin çocuğa olan yaklaşımı da bu süreçte etkilidir, anne-babanın çocuğun yemeklere verdiği tepkiye karşı takındığı tavır ve söylemler değerlendirilmelidir. Uzman çocuk hekimleri gerekli laboratuvar tahlil ve tetkiklerine karar vererek sonuçlar doğrultusunda tedavi planlamasına yön verir, iştahsızlığa sebep olan nedenler tespit edilerek düzenli takip ve kontrolle süreç planlanır.